18
Жексенбі,
Сәуір

һижри

Алланың пенделеріндегі хақысы

Адамзаттың жаратылуының негізгі мақсаты – құлшылықты тек Аллаға ғана арнап, алладан өзгеге сыйынудан бас тарту. Себебі, Алла тағала қасиетті Құранның «Зәрият» сүресінің 56-аятында: «жын мен адамзатты өзіме құлшылық ету үшін ғана жараттым», - деп, біздің жаратылудағы ең негізгі мақсатымызды айқындап берген.

Алла Тағаланы жаратылыстарға ұқсатпау

Алла Тағаланың жалғыз, даралығы мен құдайлығы нақтыланғандықтан, Оған ұқсас, серіктес тәңірлердің жоқ екендігін айтуымыз қажет. Бұл жерде, Бір болуы – сандық тұрғыдағы бірлік емес, себебі, сан тізімінде орын алған әрбір бірдің жартысы немесе басқа бөлшектері бар. Өйткені, серіктес, бәсекелес тәңірдің бар екендігін мойындауда оның құдайлығын, ал ұқсасының бар екенін алға тартуда Оның Бір екендігін жоққа шығару бар.

Адам – ақырет жолаушысы

Өмірді танығысы келген бір жас жігіт дүниені аралап, саяхаттап жүрген елдерінің бірінде мәшһүр бір ғалымның үйіне қонаққа барады.  Саяхатшы ғалымның тұрған үйінің дуалдарының кітаптарға толы екендігін көреді. Қатты таң қалады әрине. Бірақ мұның мәнісіне бара алмайды. Үйде жерге төсеулі бір кілем, дуалдың түбінде бір төсек, ортада тұрған бір столмен орындықтан басқа ешнәрсе болмайды.

Жаманшылықтың уақытша болатындығы

Теңіз жағасында жүргенде шағалалардың су үстіндегі билерін немесе кішкентай ғана құстың ағаштың жіңішке бұтағында сайрағанын көрген кезде үлкен рахат сезінеміз. Сосын біраздан кейін досымыздан естіген ауыр хабар жүрегімізді сыздатады. Жүрегіміз бен көңілімізде алдында сезінген рахаттан ешбір із қалмайды. Бірақ, біраздан кейін көзіміз бен құлағымыз қайтадан рахат беретін көріністер мен дауыстарға түседі. Бұл өмір қайқаң-еніс осылай жалғаса береді.

Тақуалық – ихсанның кемелдігі

Тақуалық сөзі «аз сөйлеу», «сақтау», «қорғау», «әдепсіз әдеттерден, зиянды нәрселерден аулақ болу» деген мағынаны білдіреді.

Бидғаттың жақсы-жаманы бола ма?

Бидғат – аср ус-сағадаттың (алтын ғасыр), яғни сахабалар ғасырынан кейін пайда болған, шариғатта негізі жоқ, сенім, құлшылық және іс-әрекеттер жайында қолданылған бір термин ретінде «осыған дейін ұқсасы болмаған, кейіннен пайда болған (мухдас) нәрсе» деген мағынаға саяды.

Сопылық жол

Сопылық жол – Ислам ғылымдарының ішінде ең нәзік, ең ауыр  жолдардың бірі. Өйткені адам рухының мына жалған дүниенің қызықтарынан бас тарта отырып, өзінің нәпсі қалауларын Құдай жолында тастап жүрегі мен көңілін оған байлау.

Ихсан – Алланың разылығын алу

Иманы күшті болған мүмін – Алланың қаһары мен рахымына үміт пен қорқыныш арасында құлшылық ететін, шынайы тақуа ретінде Алланың алдында дәрежесі көтеріледі. Мұндай мүмін Алланы көріп тұрғандай шынайы құлшылық етіп, Алла оны көріп тұрғанын сезіне отыра құлшылық жасайтын ихсандыққа  ұмтылады.

Дүниеқоңыздық кемел ихсанға кедергі

Алла Тағалланың қасиетті ескертуі жүрегіне бойлап енген, тақуа кісілердің бірі Сануси өзін сәт сайын Алла Тағаланың бақылап тұрғанын сезінгенде, жанын қоярға жер таппай кететін. Өйткені, Жаратушы Иеден қатты қорқатын. Күнара ораза ұстайтын. Қолындағыны қанағат тұтатын, өзі бермесе, ешкімнен көз сүзіп ештеңе сұрамайтын.

Мәзһабқа еру қажет пе?

Бүгінде еліміздің мұсылман азаматтары арасында мәзһабқа байланысты сұрақтар жиі көтеріледі. Бірі мәзһаб ұстану дұрыс деп айтып жатса, тағы бірі мәзһабты «бидғат» (дінге енген жаңалық) деп ойлайды.

Сүннетке беріктік тек сыртқы көріністен ғана тұра ма?

«Сүннет» деп көбіне Пайғамбарымыздың (с.ғ.с) өнегелі іс-әрекеттерін айтады әрі мұсылмандар сүннетті берік ұстануы тиіс. Бірақ бұл сүннетке беріктік Оның жасаған әрбір нәрсесін қайталап, сыртқы көрінісі тұрғысынан оған бойұсыну ма, жоқ әлде сыртқы көріністен бөлек сүннеттің мән-мағынасы мен мақсатына мән беру ме?